Steppeland, berichten uit Mongolië
door Tjalling Halbertsma
2003
In deze verzameling vlot geschreven reisverhalen neemt Tjalling Halbertsma
de lezer mee op zijn boeiende en avontuurlijke reizen met kleurijke
personages als een monnik die aan de grens van Siberië naar goud zoekt,
de astronaut Generaal Kosmos en een Dickens-vertaler die in 2002 tot
premier van Mongolie werd verkozen. Met zijn oog voor detail en een
grote achtergrondkennis weet Halbertsma van begin tot eind te boeien.
Het boek is rijk geïllustreerd met zowel historisch als hedendaags fotomateriaal.
Hollandia Dominicus Reisverhalen, Haarlem
ISBN 9064103836
EUR 14,90
Zie ook het overzicht van boeken van Nederlandse auteurs
Recensies
Een opmerkelijk goed boek!
Net zoals een avontuurlijke tocht door de Mongoolse gebieden zelf, blijft
dit boek van begin tot eind boeien. De plezierig geschreven en goed onderzochte
achtergrondverhalen van “Steppeland” brengen deze exotische plek op karakteristieke
wijze tot leven, terwijl de reisverhalen zo treffend worden beschreven dat
u de mensen, smaken en plaatsen bijna voelt en ruikt. De subtiele en warme
humor van Halbertsma behoedt hem voor de valkuil der stereotypen en maakt
“Steppeland” tot een memorabel boek.
Kortom, dit is een van die schaarse reisboeken die beide – degene die er al
is geweest én degene die er nog over droomt – bekoort.
Gastvrijheid zonder grenzen
Wendy Jansen in China Nu
Mongolië, het is een van die landen waarover mensen ‘die overal al geweest zijn’ nog fantaseren. Een land vijftig keer zo groot als Nederland, een hoofdstad die voor een groot deel uit tenten bestaat en groene steppes zo ver je kunt kijken. Voeg daarbij de tot de verbeelding sprekende geschiedenis van de Mongoolse horden die onder leiding van Genghis Khan de halve wereld onder de voet liepen om vervolgens schijnbaar in het niets te verdwijnen en de fascinatie is compleet.
Tjalling Halbertsma werkte als adviseur voor een Mongools politicus en kon vanuit die positie Mongolië van dichtbij leren kennen. Want volgens deze politicus, inmiddels minister-president van het land, is Mongolië geen land voor leunstoelreizigers, je moet het ervaren. En van deze ervaringen maakt Halbertsma ons, leunstoelreizigers, op vlot leesbare en afwisselende wijze deelgenoot. We ontmoeten een galerij aan Mongoolse types, van de rendierjager, de goudzoeker, de gemiddelde kiezer in het afgelegen district tot de Amerikaanse familie die met hun negen kinderen het geloof komen brengen in een uithoek van het land, waar eeuwen voor hen ook al Nestoriaanse christenen hun bivak opsloegen, zo blijkt weer uit de vondst van grafstenen.
... (zie complete tekst China Nu)
Steppeland is geen reisboek. Het is een karakterschets van een eeuwenoude cultuur waarin een goed ingevoerde buitenstaander een veelzijdig beeld schetst van een fascinerend land aan de leunstoelreiziger. Steppeland is een uitnodigend boek, tekenend voor de gastvrijheid van Mongolië, je krijgt zin om voor een paar maanden je flat te verruilen voor een ger !
Mongolië wordt steeds leger
19 december 2003
Jan van der Putten in de Volkskrant
Sommige plekken op de wereld zou je het liefst geheim willen houden, anders gaan ze voor je het weet teloor aan het toerisme. In Mongolië wemelt het van die plekken. Boeken die dat land openleggen, zouden dus eigenlijk verboden moeten worden.
Tjalling Halbertsma, de Nederlandse buitenlandadviseur van de premier van Mongolië, tevens jurist, antropoloog, cultureel ontdekkingsreiziger en schrijver, heeft zichzelf dat verbod niet opgelegd. Zijn Steppeland schildert een Mongolië waar iedereen die ontsnappen wil aan hokjes en regeltjes, aan voorspelbaarheid en routine, op stel en sprong heen zou willen – als het er acht maanden van het jaar niet zo verschrikkelijk koud zou zijn.
Tussen de westerse droom over het ruige oerleven in Mongolië en Halbertsma's voetsporen ter plekke liggen gelukkig flinke obstakels: enorme afstanden, belabberde verbindingen, wegen die die naam nauwelijks verdienen, gebrek aan hygiëne en comfort, en die afschuwelijke winterse omstandigheden. Voor de zekerheid heeft Halbertsma toch maar een paar persoons-en plaatsnamen veranderd.
...
Dieren zijn in het boek prominent aanwezig. Halbertsma ziet gieren die huizen in het karkas van een paard en spreekt met een vrouw die in een tent op een laag droge schapenmest werd geboren en een miskraam kreeg na een trap van een kameel. Steppeland is de kroniek van een samenleving die weldra niet meer zal bestaan.
Zud verwoest nomadenbestaan
29 november 2003
Maghiel van Crevel in Trouw
...
Halbertsma's verhalen, die zijn eigen belevenissen verweven met die van eerdere
ontdekkingsreizigers, geven een fascinerend beeld van een volk welks praktische
en morele beschaving nauw verknoopt is met gastvrijheid-in-verlatenheid. Het
heeft zich in de 20ste eeuw staande gehouden, bekneld tussen Rusland en China,
en het heeft maar net zijn eigen Stalin overleefd: Choibalsam.
Halbertsma bezoekt jagers die werken met afgerichte adelaren; goudzoekers
die blij zijn met de efficiency van de Russische maffia ("Ze hoeven nergens
in de rij te wachten. Ze zijn eigenlijk altijd aan de beurt"); een Amerikaans,
gelovig echtpaar dat in het verre westen van Mongolië lesgeeft, met negen
kinderen en zeven paar schoenen; woeste antropologen op zoek naar het volk
der Dukha, die met hun rendieren in afzondering leven -een laatste witte plek
op de kaart, net als de eenzame legerbasis waar het campagneteam van de minister-president
overnacht, maar dan zonder militaire geheimen.
'Steppeland' is een zorgvuldig geschreven en uitgegeven boek dat aan het denken
zet over de voor- en nadelen van modernisering en globalisering; en over de
menselijke neiging zelf voor níeuwe zorgen te zorgen als aan de primaire
levensbehoeften van onderdak, warmte en voedsel voldaan is; en omgekeerd,
over het menselijk vermogen onder de barste omstandigheden aan cultuur te
blijven doen.
Mocht u een publicatie tegenkomen die hier vermeld zou kunnen worden, laat het ons weten: . Ook als u zelf publicaties of beeldmateriaal heeft houden wij ons van harte aanbevolen.